İstanbul
İsminin Anlamı
İsminin Anlamı
Türkiyenin birinci büyük şehri. Tabiî güzelliği ile dünyânın incisi olan İstanbul, Marmara bölgesinde, doğusunda Kocaeli, güneyinde Marmara Denizi ve Bursa, batısında Tekirdağ ve Kırklareli, kuzeyinde Karadeniz ile çevrilidir. 28°01 ve 29°55 doğu boylamları ile 41°33 ve 40°28 kuzey enlemleri arasında yer alır. İstanbul, Asya ve Avrupa kıtasında toprakları olan ve iki kıtanın kucaklaştığı yegâne şehirdir. Karadenizle Marmara Denizini birleştiren İstanbul Boğazı, Asya ile Avrupayı birbirinden ayırdığı gibi, şehri de ikiye böler. Trafik numarası 34tür.
İstanbul ismi, aslında İslâmbol yâni Müslümanı bol kelimesinden gelir. Türk ilim adamları, Osmanlı Devletinin son günlerine kadar mektup zarflarının üzerinde ve eserlerinde İslâmbol kelimesini kullanmışlardır. Sultan Üçüncü Ahmed zamânında basılan paralarda ve Sultan Üçüncü Selim devrine kadar sikkelerin bir kısmında ve paraların hepsinde İslâmbol diye yazılıdır. İstanbulun İslâmboldan başka çeşitli isimleri vardır. Sultanşehir, Beldet-üt-Tayyibe Dergâh-ı Selâtin, Derseâdet, Âsitâne, Dâr-ül-İslâm, Dâr-ül-Hilâfe, Dâr-üs-Seâde, Âsitâne-i Devlet, Pây-ı Taht-ı Saltanat, Aziz İstanbul gibi isimlerle anılmış olup, bunlardan bir veya bir kaçı birlikte de kullanılmıştır. Osmanlılardan önceByzantion, Deutra-Roma, Roma Nea, Konstantinopolis, Bulin, Astanbulin, ve İstimbuli isimleri ile anılmıştır. Osmanlı fethi öncesinde, Müslümanlar arasındaki adı ise, Kostantiniyyedir. Evliyâ Çelebi, İstanbulun Peygamber efendimizin dünyâyı teşriflerinden 1600 sene önce, Dâvûd aleyhisselâmın oğlu hazret-i Süleymân tarafından kurulduğunu rivâyet eder.
Batılı kaynaklarda ise; önceleri bir balıkçı köyü olan İstanbulun M.Ö. 658de Mageryalı Byzans tarafından genişletilerek şehir hâline getirildiği ve bundan dolayı Byzantion ismi ile anıldığı ve Roma İmparatoru Constantiniusun şehri büyütürek Constantinopolis adıyla Roma İmparatorluğuna başkent yaptığı yazılıdır. Aynı kaynaklar, İstanbul isminin de, Eisten-Polis kelimesinden geldiğini rivâyet etmektedirler.